کاشی منبت چیست؟
در معماری ایرانی به خصوص معماری ایران پس از ورود اسلام توجه به جزئیات و تزئینات بسیار حائز اهمیت شد. این تزئینات با انواع تکنیک ها و متریال انجا میشد که کاشیکاری یکی از مهم ترین آنهاست. کاشی منبت (Relief Tile) نیز یکی از انواع کاشی سنتی است که روی آن دارای برجستگی ها و فرورفتگی های زیادیست؛ در واقع نوعی کاشی برجسته به شمار میرود.
کاشی منبت دارای انواع طرح ها و نقوش هندسی و سنتی است که به صورت برجسته روی کاشی اجرا میشوند برجستگی های کاشی طرح منبت در بعضی مواقع به صورت دستی و در برخی موارد به وسیله قالب ها ایجاد میشود و سپس لعاب کاری و رنگ ها روی آن اجرا میشوند؛ در نتیجه طرح های کاشی زیبا تر و طبیعی تر و عمیق تر دیده خواهند شد. در ادامه این مقاله به بررسی بیشتر کاشی منبت و انواع ویژگی های آن خواهیم پرداخت.
طرح و رنگ های کاشی منبت
یکی از مهم ترین ویژگی های کاشی منبت که با انواع کاشی سنتی نیز مشترک است طرح و رنگ های کاشی طرح منبت است. طرح های کاشی منبت شامل گل و مرغ، نقوش هندسی و شمسه و نقوش ختایی است. این نقوش همگی به صورت برجسته و با رنگ های زیبا و طبیعی اجرا میشوند. کاشی منبت با طرح های هندسی و شمسه بیشتر در مساجد و بنا های مذهبی مورد استفاده قرار میگیرد و نقوشی مانند گل و مرغ یا نقوش جانوران و انسان ها در قصر ها بیشتر مورد استفاده قرار میگیرند.
رنگ های کاشی طرح منبت نیز شامل رنگ های کاشی سنتی یعنی فیروزه ای، لاجوردی، خردلی، قهوه ای و سبز است. رنگ های سفید و مشکی نیز همیشه برای زمینه و یا کادربندی در کاشی مورد استفاده قرار میگیرند. در نهایت طرح و رنگ های کاشی منبت غالبا با کاشی سنتی مشترک است و تنها تفاوت آنها با یکدیگر برجسته بودن نقوش در ماشی منبت است.
کاربرد های کاشی منبت
مساجد و زیارتگاه ها
استفاده ازکاشی منبت در رنگ های ملایمی مانند آبی و فیروزه ای در آرامگاه ها و مساجد بسیار رایج است. طرح هایی که در مساجد بیشتر مورد استفاده قرار میگیرد نیز شامل نقوش گیاهی و طرح های هندسی است. از آنجایی که کاشی طرح منبت دارای مقاومت و دوام بالایی در برابر ضربه و سایش است میتواند در فضای پرترددی مانند مسجد استفاده شود.
دیوارپوش در خانه های سنتی
یکی از کاربرد های کاشی منبت استفاده از آن به عنوان دیوارپوش در خانه های سنتی است. از آنجایی که کاشی منبت جزء فاخر ترین کاشی ها است استفاده از آن در خانه های تاریخی و سنتی انتخابی هوشمندانه است. این کاشی در طرح های جانوری و رنگ های زنده میتواند در منازل استفاده شده و با رنگ و دکور ترکیب شود.
کاربرد در نمای ساختمان
از آنجایی که کاشی منبت دارای مقاومت خوبی در برابر انواع شرایط جوی مانند رطوبت و تابش است میتواند در نمای ساختمان مورد استفاده قرار گیرد. این کاشی در نرکیب با آجر و انواع سنگ ها میتواند جلوه خوبی ایجاد کرده و علاوه بر زیبایی کاربردی نیز باشد.
تابلو های دکوراتیو
از دیگر کاربرد های کاشی طرح منبت میتوان به استفاده از آن به عنوان تابلو های دیواری استفاده کرد. تابلو دکوراتیو منبت دارای طرح های فاخر بوده و معمولا به صورت دستی با لعاب های معدنی ساخته میشود. این تابلو ها میتوانند در فضاهای داخلی مدرن و سنتی مورد استفاده قرار گیرند و نشان دهنده هویت ایرانی باشند.
“به نقل از ویکی پدیا: مُنَبَّتکاری یکی از هنرها و صنایع دستی است. در این هنر نقشها به صورت نقش برجسته روی زمینه کار قرار میگیرند.”
مراحل ساخت کاشی منبت
یکی از مهم ترین مطالبی که در آشنایی با کاشی منبت باید مورد بررسی قرار گیرد مراحل ساخت کاشی است. در ادامه به بررسی مراحل ساخت کاشی منبت پرداخته و آنها را شرح میدهیم:
- در مرحله اول از مراحل ساخت کاشی طرح منبت طرح مورد نظر برای ساخت کاشی را اعم از ختایی، شمسه، گل و مرغ و… را طراحی کرده و ابعاد آن را با کاشی هماهنگ میکنیم.
- پس از هماهنگی ابعاد طرح مورد نظر با قطعه کاشی آن را روی خمیر کاشی انتقال میدهیم.
- در مرحله سوم از روی الگوی طرح خطوطی که علامت زدیم را تراشیده تا طرح واقعی برجسته شود و عمق ها نمایان گردند.
- در این مرحله کاشی برای پخت اول که پخت بیسکوییت کاشی نامیده میشود به کوره رفته و با دمای بالا پخت میشود.
- پس از پخت اولیه باتوجه به کنده کاری هایی که روی کاشی ایجاد شده لعاب کاری و نقاشی ها انجام میشودو
- در مرحله آخر از مراحل ساخت کاشی منبت کاشی لعاب کاری شده دوباره به کوره میرود تا کاملا آماده شود.
مزایا و معایب کاشی منبت
برای تهیه کاشی طرح منبت ابتدا باید مزایا و معایب آن را مورد بررسی قرار دهیم. از مزایای این کاشی میتوان به جلوه سه بعدی و عمیق تر آن اشاره کرد که زیبایی بی بدیلی به فضا میبخشد. همچنین این کاشی دارای جلوه ای هنری است که به ازش فضا خواهد افزود. از معایب کاشی منبت نیز میتوان به رویه برجسته و فرو رفته آن اشاره کرد که باعث رسوب کردن آلاینده ها در کاشی میشود و نظافت آن را مشکل خواهد کرد.
همچنین کاشی منبت دارای قیمت بالاتری نسبت به کاشی های معمولی است که این مورد هم از معایب این کاشی به شمار میرود. بررسی این موارد قبل از خرید کاشی منبت برای مخاطبین به شدت کمک کننده خواهد بود.
ابعاد کاشی منبت
یکی از مهم ترین نکاتی که در خرید و اجرای کاشی منبت باید به آن توجه کنیم، ابعاد کاشی برای نصب است. از آنجایی که این کاشی ها بیس و زمینه همان کاشی سنتی را دارند و فقط روش ساخت آنها متنوع است، ابعاد مشترکی نیز با یکدیگر دارند. درواقع ابعاد کاشی منبت شامل ابعاد؛ 10 در 10، 15 در 15، 20 در 20 و 30 در 30 است. از ابعاد کوچک این کاشی بیشتر برای تزئینات سطوح استفاده میشود و ابعاد بزرگ تر آن میتوانند پوشش کاملی برای کف و یا دیوار ها باشند. همچنین طرح های نفیس و دستساز این کاشی میتواند در ابعاد تابلویی برای دیزاین منازل استفاده شود.
خرید کاشی منبت
با بیش از پنجاه سال تجربه و نوآوری، آرچیلرن به یکی از پیشگامان تولید کاشیهای منبت سنتی و مدرن تبدیل شده است. این مجموعه با بهرهگیری از هنر اصیل ایرانی و فناوریهای روز، توانسته طرحهایی ماندگار و چشمنواز را برای فضاهای خاص و منحصر به فرد ارائه دهد. این بار با مجموعهای گسترده از کاشیهای منبت در طرحها، ابعاد و رنگبندیهای متنوع، پاسخگوی سلیقههای خاص معماران، طراحان داخلی و دوستداران هنر ایرانی هستیم.
کاشی منبت با برجستگیهای ظریف و بافت سهبعدی خود، ترکیبی از اصالت، زیبایی و دوام را به نمایش میگذارد و انتخابی ایدهآل برای تزئین نماهای داخلی و خارجی مساجد، بناهای تاریخی، فضاهای فرهنگی و دکوراسیون لوکس به شمار میآید.
استفاده از متریال مقاوم و لعابهای باکیفیت، علاوه بر زیبایی چشمگیر، ماندگاری بالا را نیز تضمین میکند. اگر به دنبال جلوهای خاص و هنری در معماری خود هستید، خرید کاشی منبت از آرچیلرن بهترین گزینه برای شماست. جهت دریافت مشاوره تخصصی، استعلام قیمت و خرید کاشی طرح منبت با شماره 09153069688 تماس بگیرید.
به عنوان یک معمار با تجربه، وظیفه خودم میدونم که تجربیاتم رو در اختیار عزیزانی که به این حوزه علاقه دارند قرار بدم و در این مسیر راهنماییشون کنم.

طرح و رنگ های کاشی منبت
کاربرد های کاشی منبت
مراحل ساخت کاشی منبت
مزایا و معایب کاشی منبت
ابعاد کاشی منبت
خرید کاشی منبت
بدون دیدگاه