کاشی دست ساز سمنان
کاشی دست ساز یکی از تزئینات مهم و یکی از هنرهای اصیل ایرانی است که در معماری تاریخی و دکوراسیون داخلی منازل ایرانی جایگاه ویژه ای دارد. کاشی دست ساز سمنان (Semnan Handmade Tile) نیز یکی از نمونه های این هنر زیبا و ماندگار است که طرح و نقش ها و ویژگی های فنی آن از فرهنگ، اقلیم و هویت مردم این شهر باستانی برخاسته است.
کاشی دست ساز در استان سمنان با کیفیت بالا و با طرح های متنوع و زیبا توسط هنرمندان سمنانی به صورت کاملا دستی و با مواد اولیه طبیعی تولید میشود و میتواند جلوه ای ویژه به بناهای مذهبی، تاریخی و حتی مدرن ببخشد.این کاشی دارای کاربرد های متنوعی نیز هست و میتواند به عنوان یک عنصر تزئینی، در انواع معماری های سنتی مورد استفاده قرار گرفته و کاربری خوبی داشته باشد.
در ادامه این مقاله قصد داریم به بررسی تاریخچه کاشی سنتی سمنان پرداخته و به طور کامل با ویژگیها، کاربردها و مراحل تولید این کاشی زیبا و هنری آشنا شویم.
تاریخچه کاشی دست ساز سمنان
تاریخچه کاشی دست ساز سمنانتاریخچه کاشی دست ساز سمنان به دوره های پس از اسلام بازمیگردد. با ظهور معماری اسلامی و ساخت بناهای مذهبی مانند مساجد در ایران، طرح های سنتی حیوانی و اساطیری جای خود را به نقوش اسلیمی و آیات قرآنی دادند. شهر سمنان با توجه به فرهنگ مردم و منطقه جغرافیایی که در آن قرار گرفته است از شهر های مذهبی ایران به شمار می رود و در آن هنرمندان بیشتر به تولید صنایع دستی با رویکرد اسلامی می پردازند.
علاوه بر تولید کاشی دست ساز سمنان، در این شهر از این کاشی در بناهای متنوعی ازجمله مساجد و حسینیه ها استفاده میشود، بنابراین میتوان گفت شهر سمنان هم در تولید و هم در استفاده از کاشی دست ساز سرآمد است. بنابراین میتوان گفت تاریخچه کاشی دست ساز سمنان به دوران بعد از ورود اسلام به ایران و دوره تاریخی صفویه باز میگردد.
ویژگیهای کاشی دست ساز سمنان
ویژگیهای کاشی دست ساز سمناناستفاده از طرح های سنتی
یکی از مهم ترین ویژگی های کاشی دست ساز سمنان سنتی بودن طرح های مورد استفاده در کاشی است که شامل نقوش گیاهی، اسلیمی، هندسی و کتیبه ها خطاطی ها میشود. از آنجایی که هر قطعه از این کاشی ها توسط هنر دست هنرمندان سمنانی تولید میشوند، ارزش معنوی و ماندگاری بسیار بالایی در متریال کاشی به وجود می آورند.
رویه لعاب دار
رویۀ لعاب دار صاف و صیقلی کاشی دست ساز سمنان مقاومت آن را در برابر رطوبت، خط و خش، فشار و ضربه تضمبن میکند. این رویه میتواند جلوه های متنوعی داشته باشد و به صورت مات، براق و نیمه براق روی سطح کاشی اجرا شود. همچنین رویه لعاب دار باعث جذب کمتر رطوبت شده و نظافت کاشی را آسان میکند.
رنگبندی متنوع
از دیگر ویژگی های کاشی دست ساز سمنان میتوان به رنگبندی متنوع این کاشی اشاره کرد که باعث افزایش کاربری آن در فضاهایی با طراحی های متنوع و پالت رنگی های مختلف میشود. رنگ های پرکاربرد در این کاشی شامل لاجوردی، فیروزهای، حنایی، زرد، قرمز، طلایی و همچنین سفید و مشکی برای قاب بندی یا زمینه هستند.
ابعاد و اشکال متنوع
ابعاد متنوع و شکل های خاص و پیچیده نیز از ویژگی های کاشی دست ساز سمنان است که باعث بالاتر رفتن انعطاف این کاشی در طراحی های متنوع میشود. این کاشی در ابعاد کوچک (7×7 تا 10×10)، متوسط (10×10 تا 20×20) و بزرگ (20×20 تا 30×30) تولید میشود و اشکال مربعی، مستطیلی، شش ضلعی و دایره ای دارد که باتوجه به فضای نصب انتخاب میشوند.
تکنیک های ساخت کاشی دست ساز سمنان
تکنیک های ساخت کاشی دست ساز سمناناصلیترین تکنیکها شامل هفت رنگ و معرق هستند. در روش هفت رنگ، طرح روی کاغذ پوستی ترسیم شده و با استفاده از ذغال روی کاشی منتقل میشود، سپس رنگها و لعابها با قلمهای مخصوص اجرا شده و کاشی برای پخت به کوره فرستاده میشود. در تولید مدرن، برخی کاشیها با دستگاه ساخته میشوند که برای طرحهای تکرارشونده مناسب است.
“به نقل از خبرگزاری ایسنا: آثار هنرمندان صنایعدستی استان سمنان در رشتههای مختلف اعم از سفال و سرامیک … موفق به دریافت مهر اصالت ملی شدند.”
کاربرد های کاشی دست ساز سمنان
کاربرد های کاشی دست ساز سمنان- حمام و سرویس بهداشتی: یکی از مهم ترین موارد استفاده از کاشی دست ساز سمنان کاربرد آن در حمام و سرویس بهداشتی است. از آنجایی که این کاشی دارای بدنه ای مستحکم و رویه ای لعاب دار است میتواند عملکرد مناسبی در محیط مرطوب و پرتردد حمام و سرویس بهداشتی داشته باشد. معمولا از کاشی دست ساز سمنان در این در دیوار پشت روشویی سرویس بهداشتی و دیوار پشت دوش حمام، در ترکیب با متریال های ساده و بدون بافت استفاده میشود تا جلوه ی کاشی دست ساز سمنان کاملا نمایان شود.
- آشپزخانه: از دیگر کاربرد های کاشی دست ساز سمنان میتوان به استفاده از آن در سطوح مختلف آشپزخانه ازجمله فضای بین کابینتی، سطح کانتر و… اشاره کرد. این کاشی با جلوه ی اصیل و زیبای ایرانی خود و مقاومت بالایی که در برابر رطوبت دارد میتواند نقش عملکردی و زیبایی خوبی را در فضای آشپزخانه به وجود آورد.
- نمای خارجی: علاوه بر فضاهای داخلی میتوان از این کاشی در نماهای خارجی نیز استفاده کرد. از این کاشی میتوان در طراحی نماهای خارجی سنتی، بومی و تلفیقی در ترکیب با متریال هایی مانند آجر، سنگ و چوب استفاده کرد. از پرکاربرد ترین طرح های کاشی دست ساز سمنان در نمای خارجی میتوان به طرح های گل و بوته و خطاطی های کتیبه ای اشاره کرد.
- مکانهای مذهبی: از آنجایی که شهر سمنان یکی از شهر های مذهبی ایران است و در آن فضاهای مذهبی فراوانی وجود دارد، میتوان از آن در مساجد، حسینیه ها و فضاهای این چنینی استفاده کرد. این کاشی در قسمت محراب مساجد، شبستان ها، سردر ورودی ها، وضوخانه ها و حتی گنبد خانه ها کاربرد دارد و میتواند با رنگ های آرامش بخش و طرح های گل و گیاهی که برگرفته از باغ بهشت هستند احساس معنویت را در فضای مسجد تقویت کند.
مراحل ساخت کاشی سنتی سمنان
مراحل ساخت کاشی سنتی سمنان- ابتدا به تهیه مواد اولیه برای ساخت بدنه کاشی دست ساز شامل خاک مرغوب، سیلیس و فلدسپات از طبیعت اطراف سمنان میپردازیم و آنها را طی چند مرحله الک میکنیم تا خاکی نرم و یکدست به وجود آید.
- در مرحله دوم خاک را به خمیری نرم تبدیل میکنیم و آن را با استفاده از قالب های چوبی و یا به صورت کاملا دستی در ضخامت یک سانتی متر و ابعاد متنوع شکل میدهیم.
- یکی از مهم ترین مراحل در ساخت کاشی دست ساز سمنان خشک کردن آن پیش از پخت در کوره است. در این مرحله قطعه شکل گرفته کاشی در دمای محیط رطوبت خود را از دست میدهد تا در پخت کوره ترک نخورد.
- در مرحله چهارم بدنه خشک شده کاشی را در کوره با دمایی بین 800 تا 900 درجه سانتی گراد میپزیم تا به مقاومت اولیه رسیده و آماده اجرای طرح های سنتی شود.
- حالا وقت اجرای طراحی های مورد نشر به صورت کاملا دستی روی سطح کاشی با استفاده از رنگ های مخصوص و قلم مو های ظریف است که به صورت هنرمندانه و ظریفی اجرا میشود.
- در نهایت کاشی برای بار دوم به کوره رفته و در دمایی بین بین 900 تا 1000 درجه سانتی گراد در مدت زمان کم پخته میشود تا رنگ و لعاب آن تثبیت گردد.
خرید کاشی سنتی سمنان
خرید کاشی سنتی سمناناگر شما نیز با مطالعه این مطلب به کاشی دست ساز سمنان علاقه مند شده اید و یا برای فضاهای داخلی خود نیاز به تهیه این کاشی سنتی و خاص دارید باید به دنبال تولید کننده ای معتبر و با سابقه باشید. مجموعه آرچی لرن با بیش از پنجاه سال تجربه در طراحی، تولید و صادرات انواع کاشی سنتی و دست ساز، یکی از بهترین گزینه ها برای تهیه کاشی اصیل سمنانی است.
با خرید کاشی دست ساز سمنان از مجموعه ی آرچی لرن زیبایی، اصالت و دوام را به منازل خود هدیه کنید. همین حالا میتوانید برای مشاهده نمونه ها، دریافت مشاوره تخصصی و خرید انواع کاشی سنتی سمنان با شماره 09120135066 تماس بگیرید و از مشاوره رایگان متخصصین مت در آرچی لرن بهره مند شوید.
به عنوان یک معمار با تجربه، وظیفه خودم میدونم که تجربیاتم رو در اختیار عزیزانی که به این حوزه علاقه دارند قرار بدم و در این مسیر راهنماییشون کنم.
بدون دیدگاه