آندره گدار
آندره گدار (André Godard) یکی از معروف ترین معماران جهان و همچنین یکی از تاثیرگذار ترین معماران در ایران بوده است که اصالتی فرانوسوی دارد. این معمار بزرگ باستان شناس نیز بوده است و آثار معماری و پژوهش های باستان شناسی متنوعی را در طول زندگی حرفه ای خود به اتمام رسانده. آندره گدار رئیس پردیس هنر های زیبای دانشگاه تهران نیز بود و طراحی های متنوعی برای اجرا در شهر های مختلف ایران انجام داد. در ادامه به بررسی زندگینامه و آثار مهم این معمار در ایران خواهیم پرداخت و از تاثیرات وی بر دانش معماری و تخصص جوانان خواهیم پرداخت.
زندگینامه آندره گدار
زندگینامه آندره گدارآندره گدار باستان شناس بزرگ و معمار است که در فرانسه چشم به جهان گشود و در سنین میانسالی به دستور رضاشاه اول برای ریاست دانشگاه هنر تهران به ایران دعوت شد. آندره گدار در ایران علاوه بر ریاست پردیس دانشگاه تهران به مدیر اداره عتیقیات و ثبت آثار فرهنگی ایران نیز مشغول بود. همه این فعالیت ها که در بهترین حالت ممکن تنجام میشدند او را به یکی از مهم ترین شخصیت های غیر ایرانی در دوره رضاشاه اول تبدیل کرد. او در ادامه دوران فعالیت خود در ایران طراحی های فراوانی انجام داد که در ادامه مقاله و در قسمت آثار به آنها اشاره خواهیم کرد.
آثار آندره گدار
آثار آندره گداریکی از مهم ترین عواملی که در شناخت هر معمار و یا هر هنرمند دیگری باید مورد نظر قرار دهیم، بررسی آثار او و شناخت آنهاست. در ادامه چند نمونه از آثار آندره گدار معمار و باستان شناس فرانسوی را نام برده و آنها را مورد بررسی قرار خواهیم داد:
- حافظیه: بنای حاظیه در شیراز در دوره رضاشاه اول به دستور او و با توجه به طراحی آندره گدار طراحی و ساخته شد. بنای حافظیه بارها در دوره های مختلف تاریخی مرمت و بازسازی شد تا سرانجام در این دوره با نظر رییس آموزش و پرورش وقت علی اصغر حکمت و به طراحی آندره گدار و اجرای علی ریاضی اجرا شد. این بنا شامل یک ایوان به طول 56 متر و 20 ستون سنگی به ارتفاع متر است. خود بنای مقبره نیز به شکل کلاه فرنگی طراحی و اجرا شده. مقبره حافظ اکنون در خیابان گلستان شیراز واقع شده و مقصد مناسبی برای بسیاری از گردشگران است.
- موزه ایران باستان: موزه ی ایران باستان که یکی از بزرگ ترین و در حقیقت مهم ترین و مشهور ترین موزه در ایران استف در شهر تهران قرار داشته و از آثار معمار بزرگ آندره گدار میباشد. مجموعه موزه ملی ایران شامل دو بخش موزه ایران باستان که شامل آثار دوران پارینه سنگی است و بخش موزه اسلامی که شامل آثار گشف شده از دوران هنر اسلامی است میشود. آندره گدار علاوه بر طراحی و تاسیس این موزه از سال 1318 به مدت 10 سال مدیریت این موزه را نیز بر عهده داشت.
- موزه آذربایجان: موزه ی آذربایجان یکی از مهم ترین موزه های ایران در تبریز به شمار میرود که از نظر موقعیت مکانی در نزدیکی مسجد کبود تبریز قرار گرفته است. موزه آذربایجان پس از موزه ی ملی ایران دومین موزه ی مهم در ایران شناخته میشود. در این موزه آثار تاریخی دوره اسلام و همچنین دوره پیش از اسلام به نمایش گذاشته شده است. آندره گدار پلان این موزه را با توجه به معماری اصیل منطقه آذربایجان طراحی کرد و این موزه در سال 1390 در فهرست آثار ملی ایران به عنوان اثری خاص به ثبت رسید. این موزه در سه سالن 800 متری در زیرزمین، همکف و طبقه اول تشکیل شده که در هر طبقه آثاری مربوط به دوره تاریخی خاص به نمایش گذاشته شده است. طبقه همکف دوره پیش از اسلام تا ورود اسلام به ایران، طبقه اول از ورود اسلام تا انتهای دوره قاجار و در زیرزمین آثار مربوط به دوره معاصر قابل مشاهده است.
- مدرسه ایرانشهر: این مدرسه نیز از دیگزر آثار آندره گدار در ایران است که در استان یزد قرار گرفته و امروزه نیز به عنوان مدرسه کاربرد دارد. سالن آمفی تئاتر این مدرسه در سال 1398 مرمت شد و خود بنا در سال 1377 به ثبت ملی رسید. ساختمان این مدرسه از طاق های ضربی تشکیل شده و با متریال خشت،آهک، کاشی و گل ساخته شده است. کف حیاط این مدرسه با آجرکاری دیزاین شده است و نمای ساختمان با پنجره های بلند به زیبایی طراحی شده است.
خانه آندره گدار
خانه آندره گدارخانه آندره گدار در تهران یکی از مشهور ترین و دلنشین ترین بناهای تاریخی است که در محله ی تجربه واقع شده و در زمان سکونت این معمار و باستان شناس فرانسوی در تهران منزل شخصی وی بوده است. این خانه امروزه به کافه ای با تم مدرن و سنتی تبدیل شده و با نمای زیبا و فوق العاده ای که دارد بسیاری از رهگذران را به سمت خود جذب میکند. این ساختمان به سبک معماری دوره پهلوی اول نزدیک است و از آثار خود آندره گدار به شمار میرود.
“به نقل از ویکی پدیا: ایده طراحی موزه ایران باستان در زمان وزارت علیاصغر حکمت شکل گرفت. طراحی موزه به آندره گُدار واگذار شد و او به سال ۱۳۱۳ خورشیدی نقشههای ساختمان را تهیه کرد.”
کتاب هنر ایران آندره گدار
کتاب هنر ایران آندره گدارکتاب هنر ایران آندره گدار یکی از کتاب های مهم درباره هنر ایرانی و تحولات آن در طول تاریخ است که در سال 1965 برای اولین بار منتشر شد. این کتاب شامل تحقیقاتی دقیق درمورد تاریخ و فرهنگ غنی ایرانی است که توسط باستان شناس فرانسوی آندره گدار نوشته شده است. این کتاب که شاما 179 تصویر و 230 شکل و 6 نقشه است نمای خوبی از تمدن بزرگ شرقی و آسیایی را به نمایش میگذارد. این کتاب را می توانید از طریق وبسایت انتشارات شباهنگ با قیمت 750,000 تومان خریداری کنید.
سبک معماری آندره گدار
سبک معماری آندره گداراز آنجایی که آندره گدار اصلیتی فرانسوی داشت، در مرحله اول شروع طراحی های خود به مطالعه در مورد تاریخچه معماری ایران پرداخت و به اصول و سبک معماری خود رسید که شامل موارد زیر است:
- ترکیب معماری مدرن با عناصر معماری سنتی ایرانی مانند مقرنس، کاشیکاری و ….
- استفاده از مصالح سنتی ایرانی مانند آجر، کاشی و سنگ در بسیاری از آثار این معمار بزرگ دیده میشود.
- او در آثار خود به هویت ایرانی توجه داشت و از عناصر معماری ساسانی و هخامنشی به صورت بازخوانی شده در آثار مدرن خود استفاده میکرد.
- اکثر آثار او به صورت مینیمال و بدون تزئینات اضافه ساخته شده اند.
- فضاهای طراحی شده توسط این معمار معمولا از نظر کاربرد سازماندهی شده اند و رویکردی عملکرد گرا دارند.
به عنوان یک معمار با تجربه، وظیفه خودم میدونم که تجربیاتم رو در اختیار عزیزانی که به این حوزه علاقه دارند قرار بدم و در این مسیر راهنماییشون کنم.
بدون دیدگاه